تئوری انقلاب اسلامی و تحولات اخیر در جهان اسلام

به گزارش خبرگزاری «حوزه»، حجت الاسلام علی اصغر نصرتی، دبیرعلمی این نشست و دکتر مصطفی ملکوتیان دانشیار علوم سیاسی دانشگاه تهران و حجت الاسلام نجفعلی میرزایی عضو هیئت علمی جامعه المصطفی اساتید ناظر بر این نشست بودند.

در ابتدای این نشست حجت الاسلام نصرتی با بیان این که امام خمینی(ره)انقلابی با نام خدا را در ایران ایجاد کرد، گفت: آن انقلاب هم اکنون باعث ایجاد تحول در عالم اسلام و حتی جهان شده است.

استاد مصطفی ملکوتیان در آغاز سخن خود به مطرح شدن نظریه های انقلاب در دانشگاه ها اشاره کرد و بیان داشت: ما به دنبال توان تاثیرگذاری انقلاب اسلامی و تحولات ناشی از آن در نظریه های موجود هستیم.

وی سپس به چهار سئوال اصلی در مواحه با پدیده انقلاب پرداخت و گفت: چیستی پدیده انقلاب و ارتباط آن با سایر ملل؛ چرایی وقوع و شرایط و زمینه های اصلی؛ مسیرهای منجر به انقلاب و  نتیجه انقلاب چهار سوال اصلی در زمینه انقلاب اسلامی ایران هستند.

دانشیار دانشگاه تهران درباره پدیده انقلاب اظهار داشت: شاید تاکنون ده ها نظریه درباره انقلاب به وجود آمده باشد که در دسته های جامعه شناختی، روان شناختی و محرومیت نسبی تقسیم می شوند.

وی افزود: بسیاری معتقدند انقلاب ها بخاطر مسائل سیاسی و یا اقتصادی به وجود می آید و دسته ی دیگری انقلاب را متعلق به نسل می دانند به این معنا که چهار نسل بعد از وقوع یک انقلاب بیشتر از آن انقلاب نشات می گیرند.

دکتر ملکوتیان با اشاره به عوامل اندیشه، اراده، اختیار وفرهنگ در وقوع یک انقلاب گفت: از زمان پیروزی انقلاب اسلامی شاهده هستیم که تغییری در نظریه های انقلاب شکل گرفته و کسانی که معتقد به انقلاب های جبرگرا بودند از نظریه خود برگشته اند.

استادیار دانشگاه تهران تصریح کرد: یکی از نظریه پردازان انقلاب در علوم سیاسی معتقد است که اگر یک انقلاب بر اساس آزادی بخشی صالحانه ساخته شده باشد، آن انقلاب اسلامی ایران است.

وی سپس به لزوم بومی شدن نظریه های سیاسی اشاره کرد و گفت: بیشتر نظریات مطرح شده بر مبنای هویت و تفکر و فلسفه غربی شکل گرفته، ولی ما در حال حاضر بر این معتقد هستیم که نظریه ها باید به صورت بومی شکل گیرد.

ملکوتیان اظهار داشت: ما معتقدیم آنچه غربیان نادیده می گیرند مبتنی بر تفکرات آنهاست که باعث می شود دیدگاه های روانشناختی و سیاسی و اقتصادی را شکل دهند و ما معتقدیم بر اساس آرمان و عقیده، باید تاکید ویژه داشته باشیم و هرگز نقش سایر عوامل در انقلاب اسلامی را نادیده نمی گیریم. ولی به عنوان عامل کلیدی و بنیادی باید به دنبال عامل دیگری بگردیم.

این محقق علوم سیاسی نقش فرهنگ دینی را به عنوان عامل دینی موثر و قدرتمند قلمداد کرد و گفت: فرهنگ نقش مفهومی در ساختن انقلاب اسلامی ایفا کرده است و با مفاهیمی همچون ایثار و از جان گذشتگی تحول ایجاد نموده است.

وی افزود: نقش فرهنگ به عنوان پیوند دهنده اقتصاد و جامعه شناختی و روان شناختی است که همچون آجرهای یک ساختمان نیاز به پیوند دهنده دارند تا یک دیوار را بسازند.

استاد ملکوتیان تاکید کرد: می توان نظریه جدیدی را در بین نظریات انقلاب اسلامی در نظر گرفت که مورد تاکید ما نیز هست و آن نقش دینی و فرهنگی مردم ایران است که باعث شد همه مردم به سرعت وارد صحنه شوند و رژیم شاه و حامیانش را در مقابل این ورود ناتوان شدند و نتوانستند مقاومتی نشان دهند.

وی در ادامه سخنان خود به انواع بازتاب های انقلاب اسلامی اشاره کرد و بیان داشت: در جهان غرب معمولا بازتاب های یک انقلاب را با تخطئه نقل می کنند و همان کتاب های نادری که در مورد بازتاب های انقلاب اسلامی در غرب نوشته شده است هم پر از اتهام درباره ایران است.

مصطفی ملکوتیان اظهار داشت: ایران همیشه در امنیت ملی آمریکا نقش مهمی داشته است و به همین دلیل بعد از انقلاب بخاطر به وجود آمدن طوفانی در دل امریکا آنها همیشه در صدد به وجود آوردن تحولی در ایران بودند.

استادیار دانشگاه تهران با مطرح کردن این سوال که چرا آمریکا به دنبال تخریب انقلاب اسلامی ایران است؟ گفت: پاسخ اول در نتایج به دست آوردن ایران است. و دوم این است که از بین رفتن انقلاب اسلامی باعث می شود بسیاری از کشورهای منطقه هم خاموش شوند و این در حالی است که ایران موج بیداری اسلامی را در منطقه رشد داد. و سومین علت به دست آوردن ایران، دست یابی به منابع نفتی آن است.

وی اظهار داشت: جهان غرب برای اینکه با این موج مبارزه کند فعالیت های مختلفی مانند تعویض دست نشانده هایشان در کشورهای مربوطه، مداخله نظامی در منطقه به صورت مستقیم و یا غیرمستقیم انجام دادند، ولی در همه موارد ناموفق شدند.

دکتر ملکوتیان در پایان به علت ورود آمریکا به عراق اشاره کرد و بیان داشت: وقتی آمریکا در سوریه شکست خورد به این فکر افتاد که وقتی داعش در سوریه شکست بخورد دیگر آمریکایی ها  بخاطر قدرت ایران، فرصت نفس کشیدن هم نخواهند داشت.

وی ادامه داد:آمریکا این خلا امنیتی را با حمله به عراق ایجاد کرد. چون عراق سه گروه قومی دارد که تصمیم داشتند آن را به سه منطقه تقسیم کنند، ولی با این حال باز هم دچار مشکل شدند.