ه نقل از بنیاد بوعلی، همایش بزرگداشت «ابنسینا؛ حکیم هزارهها» به مناسبت روز جهانی فلسفه در روز چهارشنبه، هفتم آذرماه در جوار آرامگاه شیخالرئیس در همدان برگزار شد.
در این همایش علمی که در سالن شرکت مخابرات همدان و با حضور پرشور علاقهمندان بویژه اساتید دانشگاهها، معلمان و دانشجویان همراه بود، آیتالله «غیاثالدین طهمحمدی»، رئیس بنیاد بوعلیسینا با موضوع «عرفان سینوی»؛ «غلامرضا اعوانی» با موضوع «توفیق بین عقل و وحی در رسائل ابنسینا»، «نجفقلی حبیبی» با موضوع «تربیت کودک در قانون»، «فاطمه فنا» با موضوع «سلامان و ابسال»، «شهین اعوانی» با موضوع«رساله اضحویه و جاودانگی نفس از دیدگاه ابنسینا» و «فرشته ندری ابیانه» با موضوع «انسانشناسی از دیدگاه ابنسینا» سخنرانی کردند.
فیلسوفان قرون وسطی ادامهدهنده راه ابنسینا
«غلامرضا اعوانی» به ذکر و توضیح مواردی از توفیق بین عقل و وحی در رسائل ابنسینا پرداخت و در تشریح اولین مورد آن گفت: از نخستین کسانی که درصدد توفیق بین عقل و وحی در جهان اسلام برآمده است، حجتالحق ابوعلیسیناست. او نخستین فیلسوف جهان اسلام است که مسئله ارتباط بین عقل و وحی را از دیدگاه فلسفی مورد تبیین قرار داده است و فیلسوفان بعدی در اسلام، راه او را ادامه دادهاند.
رئیس انجمن حکمت و فلسفه ایران اضافه کرد: همچنین، بسیاری از فیلسوفان قرون وسطی چون آلبرت کبیر و قدیس توماس آکوئینی راه او را ادامه دادهاند. ابنرشد ارسطوئی محض بود و در شرحهای او بر ارسطو، اصلاً مسئله وحی جایگاهی ندارد. همین امر باعث شد که در غرب نظریه حقیقت مضاعف را به ابنرشد نسبت دهند. اما برعکس آن، ابنسینا است که به قول ژیلسون نظریات او با نظریات آگوستین تلفیق شد و مکتبی بهنام مکتب آگوستینی ابنسینائی بهوجود آمد.
اعوانی سپس درباره برخی از نوآوریهای ابنسینا در علم الهی که موجب تطبیق عقل و وحی است، نیز گفت: بوعلی نخستین کسی بود که علم الهیات بالمعنی الاعم را که در غرب به هستیشناسی که موضوع آن “موجود بما هو موجود” است، تأسیس کرد.
چهره ماندگار فلسفه تاکید کرد: نوآوری دیگر ابنسینا در اینباره این بود که الهیات بالمعنی الاخص که خداشناسی فلسفی است را از الهیات بالمعنی الاعم جدا کرد.
عضو هیئت امنای بنیاد بوعلیسینا اضافه کرد: بوعلیسینا نخستین کسی است که در تاریخ فلسفه که برخلاف ارسطو که در نظر او اساس مابعدالطبیعه مقولات عشره نظریه جوهر و اعراض نُهگانه است و اساس مابعدالطبیعه را وجود و ماهیت که امروز برای ما امری بدیهی مینماید، قرار داد.
وی تصریح کرد: اقامه برهان وجوب و امکان، یعنی خداوند بمعنی واجبالوجود و عالم به معنی ممکنالوجود است؛ پایهگذاری حکمتالمشرقیین، تأسیس علم فرشتهشناسی بر مبنای مراتب طولی عقول و نفوس فلکی، اساس قرار دادن ناموس یا علم شریعت و فرع دانستن سیاست مدن نسبت به آن و بیان مراتب عقل از دیگر ابتکارات و نوآوریهای ابنسینا بود که دکتر اعوانی در این مقاله درباره آنها صحبت کرد.
عضو شورای علمی بنیاد بوعلیسینا در پایان گفت: افسوس و حسرت میخوریم که نسبت به این فیلسوف بزرگ جهان اسلام کمتوجهی میشود و هنوز کتابی که بتواند شأن و مقام و شاهکار ابنسینا را در تاریخ فلسفه بیان کند، منتشر نشده است.
اعوانی همچنین با اشاره به اینکه 40 درصد آثار ابنسینا هنوز چاپ نشده و بهصورت نسخههای خطی است، گفت: البته صرفنظر از اینکه بسیاری از آثار ابنسینا از بین رفته، چاپ نشدن آثار ابنسینا مایه خجالت و شرمندگی برای ایرانیان است.
